Een espresso bevat gemiddeld 30 ml. Dat is de standaard die de meeste barista’s en koffiebranderijen aanhouden, en ook wat je in de meeste cafés krijgt als je om een espresso vraagt. Die 30 ml is geen toeval, maar het resultaat van een specifiek zetproces waarbij heet water onder hoge druk door fijngemalen koffie wordt geperst.
Toch zijn er kleine verschillen. Afhankelijk van de koffiebar, het merk of de instelling van de machine zie je soms volumes tussen de 25 en 35 ml. Dat valt allemaal nog binnen wat als een “echte” espresso geldt.
Hoeveel ml is een espresso precies?
De officiële richtlijn van het Italiaans koffie-instituut (INEI) gaat uit van 25 ml per espresso. In de praktijk hanteren de meeste koffiebarren en thuismachines een volume van 30 ml, soms iets meer. Het verschil zit hem in de smaakvoorkeur van de barista en de instelling van de machine.
Voor een standaard espresso gebruik je ongeveer 7 tot 9 gram gemalen koffie. De zetdruk ligt op zo’n 9 bar, en de zettijd is doorgaans 25 tot 30 seconden. Dat levert die compacte 30 ml op, met een dikke laag crema bovenop.
Wat verandert er bij een ristretto, doppio of lungo?
Espresso is niet de enige variant. Afhankelijk van het watervolume maak je een heel andere drank, ook al gebruik je hetzelfde koffiepoeder en dezelfde machine.
- Ristretto: nog korter gezet dan een espresso, met ongeveer 15 tot 20 ml. De smaak is intenser en minder bitter, omdat je alleen de eerste extractie opvangt.
- Espresso: de standaard, 25 tot 35 ml, gemiddeld 30 ml.
- Lungo: langer doorlopen, zo’n 50 tot 60 ml. Meer waterig, minder geconcentreerd en iets bitterder van smaak.
- Doppio: gewoon een dubbele espresso, dus 60 ml. Je gebruikt hiervoor twee porties koffie (14 tot 18 gram) in één shotglas.
Een lungo is dus geen dubbele espresso. Het is dezelfde hoeveelheid koffie, maar meer water. Een doppio is een dubbele portie koffie én dubbel zoveel water.
Welk kopje gebruik je voor een espresso?
Een espressokopje heeft een inhoud van 60 tot 80 ml. Dat klinkt veel voor 30 ml koffie, maar het kopje is bewust groter dan de drank. De ruimte boven de espresso houdt de warmte vast en geeft je neus de kans om het aroma op te vangen. Een te vol kopje doet dat teniet.
Thuis zie je ook wel espressokopjes van 50 ml. Die werken prima voor een ristretto of een korte espresso, maar zijn krap voor een lungo of doppio.
Waarom het volume invloed heeft op de smaak
Die 30 ml is niet willekeurig. Als je meer water door dezelfde hoeveelheid koffie duwt, los je steeds andere stoffen op. De eerste 20 tot 25 ml bevatten de meeste zoete en fruitige aroma’s. Daarna komen de bittere en scherpere stoffen. Dat is precies waarom een ristretto (15 tot 20 ml) zachter smaakt dan een lungo (50 tot 60 ml), ook al gebruik je dezelfde koffie.
Zet je thuis espresso en je vindt de smaak te bitter, probeer dan iets minder water te gebruiken. Zet je closer naar 25 ml dan naar 35 ml, en kijk of dat beter past. Andersom: vind je de espresso te sterk, dan kun je het volume iets ophogen richting 35 ml. Kleine aanpassingen geven al merkbaar verschil.
Kortom: een espresso is 30 ml, de ristretto ligt rond de 15 tot 20 ml en de lungo gaat naar 50 tot 60 ml. Weet je dat, dan kun je elke koffiekaart lezen en je eigen machine goed instellen voor precies de smaak die je zoekt.
