Voor een normaal avondeten reken je gemiddeld 200 tot 250 gram ongekookte, ongeschilde aardappelen per persoon. Dat is wat de meeste mensen als portie eten bij een standaard Nederlandse maaltijd. Eet je weinig, of is het bijgerecht maar een klein onderdeel van de maaltijd, dan is 150 gram genoeg. Voor een stevige eter of als aardappelen het hoofdonderdeel zijn, kun je tot 300 gram per persoon rekenen.
Let op: ongekookte aardappelen wegen meer dan gekookte. Na het koken en schillen verlies je gewicht. Reken dat 100 gram rauwe, ongeschilde aardappel uitkomt op ongeveer 80 tot 85 gram gekookte aardappel zonder schil. Dat verlies zit vooral in het schillen en het vochtverlies tijdens het koken.
Hoeveel gram aardappelen per persoon: overzicht per situatie
De juiste hoeveelheid hangt af van wie je kookt, wat je er naast serveert en hoe hongerig iedereen is. Onderstaande tabel geeft een praktisch overzicht van ongekookte, ongeschilde aardappelen.
| Situatie | Gram per persoon (rauw, ongeschild) |
|---|---|
| Klein kind (4 tot 8 jaar) | 100 tot 150 gram |
| Gemiddelde volwassene | 200 tot 250 gram |
| Stevige eter of sportief persoon | 275 tot 300 gram |
| Aardappelen als bijgerecht (kleine portie) | 150 gram |
| Aardappelen als hoofdonderdeel (stampot, puree) | 250 tot 300 gram |
Ongekookt versus gekookt gewicht
Als je een recept volgt dat uitgaat van gekookte aardappelen, is het handig te weten hoe je dat terugrekent naar rauwe aardappelen. Volgens het Voedingscentrum geldt de volgende omrekening: 100 gram rauwe, ongeschilde aardappel levert na koken en schillen ongeveer 80 gram op. Voor 50 gram rauw krijg je dus zo’n 40 gram gekookt.
In de praktijk betekent dit: wil je een portie van 200 gram gekookte aardappel op het bord, dan begin je met iets meer dan 240 gram rauw. Geef jezelf altijd wat speling, want de precieze verhouding verschilt per aardappelsoort en hoe dik je schilt.
Rekenvoorbeeld voor een gezin van vier
Stel je kookt voor twee volwassenen en twee kinderen van basisschoolleeftijd. Dan kom je op het volgende uit:
- 2 volwassenen x 225 gram = 450 gram
- 2 kinderen x 125 gram = 250 gram
- Totaal: 700 gram ongekookte, ongeschilde aardappelen
Dat is een handige houvast bij het boodschappen doen. Een zakje van 1 kilo is dan ruim genoeg, met wat over voor wie nog een schepje wil.
Stampot en puree vragen iets meer
Voor stampot of aardappelpuree gebruik je meer aardappelen dan bij gekookte partjes, omdat de aardappel daar echt de basis van het gerecht vormt. Reken voor stamppot op 275 tot 350 gram rauwe, ongeschilde aardappelen per volwassene. Puree krimpt ook iets door het afgieten en stampen, dus houd aan de hogere kant van de portie. Voor kinderen is 175 tot 200 gram dan gebruikelijk.
Met deze hoeveelheden kook je precies genoeg, zonder dat er een halve pan over blijft. Heb je twijfel, gooi er liever een aardappel extra bij. Overgebleven gekookte aardappelen zijn prima te bewaren in de koelkast en goed te gebruiken als restje de volgende dag.
